Mnogość dostępnych karm w sklepach wcale nie sprawia, że opiekunom zwierząt łatwiej wybrać produkty dla swoich pupili. Wręcz przeciwnie – coraz częściej spotykamy się z negatywnymi opiniami, że kot lub pies źle reaguje na pokarm danej marki, nie toleruje go albo po prostu nie chce go zajadać. Zwykle obwiniany jest skład karm, które często wypełniane są zbędnymi dodatkami i zawierają słabej jakości mięso. Z tego powodu na popularności zyskuje dieta BARF. Jeśli chcesz świadomie podejść do żywienia pupila – koniecznie poznaj szczegóły na jej temat!
Czym jest dieta BARF?
Dieta BARF to model żywienia zwierząt oparty na podawaniu świeżych, możliwie najmniej przetworzonych produktów. Skrót pochodzi od angielskiego określenia Biologically Appropriate Raw Food, czyli biologicznie odpowiednie surowe pożywienie. Czasem rozwija się go również jako Bones and Raw Food, a więc kości i surowe jedzenie. Za twórcę tej metody uznaje się australijskiego lekarza weterynarii Iana Billinghursta, który w latach 90. spopularyzował ideę żywienia zwierząt zgodnie z ich biologicznymi potrzebami.
Podstawą tej filozofii jest przekonanie, że zwierzęta powinny otrzymywać pokarm zbliżony do tego, jaki spożywałyby, gdyby żyły wolne. Chodzi więc o produkty naturalne, wysokiej jakości, bez zbędnego przetwarzania technologicznego, konserwantów i wypełniaczy. Najczęściej dieta BARF stosowana jest u zwierząt mięsożernych lub względnie mięsożernych, takich jak koty, psy, fretki.
W praktyce jadłospis BARF dla kota opiera się przede wszystkim na mięsie mięśniowym, podrobach, tłuszczu zwierzęcym, rybach, kościach i odpowiednio przygotowanych dodatkach mineralnych. U psów dieta bywa bardziej elastyczna – często uwzględnia także warzywa oraz owoce.
Zalety diety BARF
Prawidłowo ułożona dieta BARF może przynieść wiele korzyści. Jej ogromną zaletą jest indywidualizacja – można ją dopasować do wieku, aktywności, preferencji smakowych czy stanu zdrowia pupila. Poza tym do jej najczęściej wymienianych zalet należą:
- kontrola jakości składników,
- brak sztucznych dodatków, konserwantów i nadmiaru zbóż,
- niwelowanie alergii pokarmowych oraz dolegliwości z nimi związanych,
- możliwość eliminacji problematycznych składników,
- usprawnienie funkcjonowania układu trawienia oraz lepsze przyswajanie składników odżywczych,
- poprawa kondycji skóry i sierści,
- dobra smakowitość posiłków,
- wsparcie rozwoju szczeniąt i kociąt przy odpowiednim bilansie,
- lepsze nawodnienie organizmu niż przy suchej karmie,
- satysfakcja z gryzienia i żucia u psów.
Wielu opiekunów zauważa również poprawę energii zwierzęcia – utrzymuje on właściwą wagę, a to wpływa na ogólną kondycję fizyczną. Przy stosowaniu diety BARF dodatkowo układ mięśniowy i pokarmowy mogą stać się silniejsze. To z kolei przekłada się automatycznie na lepszą odporność.
Wady i ryzyko diety BARF
Mimo licznych zalet BARF nie jest rozwiązaniem „na skróty”. To dieta wymagająca wiedzy, czasu i konsekwencji. Jeśli zostanie źle skomponowana, może prowadzić do niedoborów lub nadmiarów składników pokarmowych. Najczęstsze błędy przy tego typu żywieniu to:
- podawanie samego mięsa bez suplementacji,
- stosowanie nie do końca świeżego mięsa,
- dawanie psu kości, które nie nadają się do bezpiecznego spożycia,
- zbyt mała lub zbyt duża ilość tłuszczu,
- ignorowanie zapotrzebowania na taurynę u kotów,
- brak kontroli kaloryczności,
- niewłaściwa higiena przy przechowywaniu surowego mięsa – to kluczowe, aby uniknąć patogenów.
Istotnym zagrożeniem może być obecność bakterii chorobotwórczych, takich jak salmonella czy E.coli, w surowych produktach, dlatego konieczne są higiena, właściwe mrożenie i bezpieczne przygotowywanie posiłków. Jeżeli opiekun nie ma doświadczenia, rozsądnym rozwiązaniem jest konsultacja z dietetykiem zwierzęcym, czyli zoodietetykiem, lub lekarzem weterynarii zajmującym się żywieniem.
Dlaczego przy diecie BARF potrzebna jest suplementacja?
Wiele osób zastanawia się: skoro dieta BARF ma być naturalna, to dlaczego wymaga suplementów? Czy nie jest niewystarczająca? Ten problem wynika głównie z tego, że współcześnie nie mamy dostępu do całej ofiary zwierzęcej w naturalnej postaci. Kupujemy wyselekcjonowane części tuszy – mięśnie, niektóre podroby, czasem kości. Tymczasem w naturze drapieżnik zjadałby znacznie więcej elementów: skórę, chrząstki, krew, tkanki łączne, wnętrzności, a nawet sierść czy pióra.
To właśnie dlatego stosuje się suplementację – aby możliwie wiernie odtworzyć pełny profil składników odżywczych. Dotyczy to m.in. wapnia, jodu, tauryny, witaminy E, kwasów omega-3 czy mikroelementów. Dzięki temu dieta może być smaczna i naturalna, ale też kompletna oraz bezpieczna dla zdrowia pupila.
Przeciwwskazania do stosowania diety BARF
Choć BARF bywa uznawany za jeden z najlepszych modeli żywienia, nie zawsze będzie odpowiednim wyborem. Przeciwwskazania lub sytuacje wymagające ostrożności to m.in.:
- choroby trzustki,
- ostre i przewlekłe schorzenia przewodu pokarmowego,
- ciężkie choroby wątroby lub nerek,
- obniżona odporność,
- rekonwalescencja po operacjach,
- konieczność stosowania diet weterynaryjnych,
- brak tolerancji na surowe mięso.
W niektórych przypadkach lekarz weterynarii może zalecić dietę gotowaną, lekkostrawną lub specjalistyczną karmę leczniczą. Bywa też, że zwierzę po prostu nie akceptuje surowych składników – wtedy można przygotowywać posiłki gotowane, nadal wysokiej jakości i odpowiednio zbilansowane.
